Kategorien artxiboak: Durangon bertan

Durangoko albiste interesgarrien berri; batez ere euskararekin eta euskal kulturaz lotuta.

Bost urtean lau puntu hazi da Durangoko euskaldunen kopurua

Eustatek emandako datuak dira. 2011n durangarren % 49 zen euskaraz ulertzeko eta berba egiteko gai; eta 2016an, berriz, %53. Datuon arabera, “ia euskaldunen” multzoan egon da aldaketarik nabarmenena (%27tik %20ra jaitsi da). Talde honetan sartu ohi dira euskaraz zerbait ulertu bai, baina berba egiteko gai ez direnak, ikasten dabiltzanak, etab. Badirudi 2011n multzo horretan sentitzen ziren herritarren zati bat euskaldundu egin dela, eta beste zati batek erdaldunen taldean kokatu duela bere burua. Atzerritarren etorrerak ere eragin ahal izan ditu aldaketa horiek.

Dena dela, euskaldunen kopurua gorantz doa apurka-apurka, eta horren adierazle dira azken 15 urteetako datuak:

Aratusteak egunerokotasuna alaitzeko opari bihurtu dira euskara ikastaroan

Asteartero moduan, fin-fin hasi dute udaleko langile batzuek eguna euskaraz trebatzeko ikastaroan. Baina egun guztiak ez dira berdin, eta gaurkoan umore ukituaz amaitu dugu eskola, Maite irakasleak ekarri dizkigun mozorroak soinean.

Gaur dugu martitzen karnabala, baina Durangon larunbata izaten da inauteri edo aratusteetako egun handia. Gainera, 2000. urtetik, aspaldiko pertsonaia berezi batzuk irteten dira kalera inauterietako larunbatean: Surrandiak. Pertsonaia horiek Gerra Zibilaren aurretik ere irteten zirela dakigu. Sudur luzedun maskarak jantzita, beldurra ematen zuten pertsonaiak ziren surrandiak; kalean gora kalean behera joaten ziren, puxikarekin jendea jotzen, eta herritarrek Andra Mariko elizpean baino ezin zuten babes hartu, maskaradun pertsonaiak ezin baitziren bertara sartu. Bada, ohitura hori berreskuratu dute Durangoko Kriskitin dantza taldeak eta Jaizale txistulari elkarteak, eta, urtero, gero eta koadrila handiagoa irteten da Surrandien Konpartsarekin. Informazio gehiago, hemen.

Abestia ere badu surrandien jaiak. Hemen duzue entzungai, eta hauxe da abesti horren letra:

Inauteriak egunerokotasunetik irten eta gu ez garen zerbaitez janzteko egunak izaten dira. Neguari agur esan eta udaberria ospatzeko esanahaia ei dago atzean; gaurkoan, tarte baten bada ere, udaberriz jantzi gara lanari beste umore batez ekiteko. Egun ederra izan!

Euskaraz trebatzeko ikastaroa hasi dugu Udal Euskaltegiarekin elkarlanean

Gaur hasi dugu euskaraz trebatzeko ikastaroaren bigarren astea, eta bagabiltza, apurka-apurka gauzatxoak ikasten!

Euskarari astindu bat emateko asmoz, guztira, 36 langilek eman dute izena trebatze ikastaroan, eta hiru taldetan banatuta, astean behin dute klasea, udaletxeko Multimedia Gelan. Astelehenetan, asteartetan eta asteazkenetan izaten dira eskolak, 08:15etik 09:45era. Udal Euskaltegiko Garbiñe eta Maite dira irakasleak; Garbiñe astelehenetako eta eguaztenetako taldeekin dabil, eta Maite astearteko taldearekin.

Ikastaroaren helburu nagusia lanean euskaraz sortzea errazagoa izateko laguntza ematea da. Helburu erraz eta lorgarriak planteatu gura ditugu, eta erronka bat izango dugu aurrean: bakoitzak, bere mailatik eta aukeretatik, aurrerapausotxoak ematea.

Giro onean hasi dugu hemendik eta ekainera bitarteko bidea. Animo, denoi!

Aurreraxeago ere izango duzue ikastaroaren nondik norakoen berri blogaren bidez.

Aste ederra izan!

Kalean neurtutako elkarrizketetatik %22,7 izan dira euskaraz

Datu interesgarriak eman zituzten atzo Durangoko hizkuntza-erabileraren kale-neurketaren aurkezpenean.  Soziolingustika Klusterrak egindako azterketaren arabera, kalean entzundako elkarrizketetatik %22,7 euskaraz izan dira, eta %75,4 gaztelaniaz. Beste hizkuntza batzuetan erabilera % 1,9koa izan da. Kontuan izan behar da Durangoko biztanleen % 49 dela euskalduna, % 27 ia euskalduna eta %24 erdaldun elebakarra.

Adin-tarteka, umeak dira euskara gehien erabiltzen dutenak (% 37,8). Euskara gutxien erabiltzen dutenak, berriz, adinekoak dira (% 14,5). Gazteen erabilera  % 25,2koa izan da eta helduena  % 18,8koa.

Auzoka berriz, Alde Zaharrean (% 29,6) entzun dute euskara gehien; ondoren Ezkurdi–Madalena eremua kokatzen da (% 17,8) eta azkenik, Ibaizabal–Landako eremuan entzun dute euskara gutxien (% 14,1).

Ikerketak hizkuntza ohituren inguruko beste datu esanguratsu bat azaleratu du. Umeek eta helduek osatutako taldeetan entzun da euskara gehien:  % 42,2. Baina, hala ere, umeak bakarrik (nagusirik barik) daudenean % 19,7koa da euskarazko erabilera; eta, aldiz, nagusiak euren artean (umerik barik) ari direnean, % 14,3tan darabilte euskara.

Beheko taulan duzue datu nagusien laburpena, eta gehiago sakondu gura baduzue, aurkezpenerako erabili duten txostena sarean dago, lotura honetan.

‘Hitzen lapurra’ ipuin-kontaketa saioa, gaur, Bizenta Mogel Bibliotekan

Gaurkoan, kultur proposamen bat egin digute bibliotekako lagunek: Dorleta Kortazar ipuin-kontalari arrasatearra etorriko da gaur iluntzean, 19:00etan, “Hitzen lapurra” helduentzako ipuin kontaketa saioa eskaintzera.

Umeentzako eta helduentzako ipuin kontaketan ibiltzen da Dorleta, eta honela bizi ditu ipuinak: “Bizitzari buruzko beste ikuskera bat transmititzeko balio dute ipuinek, eta nire ipuinetan hori lortzen saiatzen naiz. Beste bide batzuetatik jasotzeko zailak diren eredu eta balioak helarazten dizkiet entzuleei.” (goiena.eus ataritik hartutako aipua).

Ostiral iluntzerako plan ederra izan daiteke! Animatu!

Durangoko kaleetan euskara zenbat erabiltzen den neurtu dute

Ehun elkarrizketetatik zenbat dira zuen ustez euskaraz Durangoko kaleetan? Soziolinguistika Klusterrak ikerketa egin du aurten; ekainean eta uztailean, hainbat egunez, egin dute kale neurketa, eta haren emaitzen berri asteazken honetan, abenduak 13, jakingo dugu.

Soziolinguistika Klusterreko Asier Basurto izango da Plateruena Kafe Antzokian emaitzak eta ondorioak azaltzen. Datuon berri izan eta hausnarketan eta tertulian aritzeko egun egokia izan daiteke; aurkezpenaren ostean luntxa egongo da 😉

Kanpoan hotz eta barruak bero babajaneko goxotasunean!

Barikuan bazkari goxo-goxoa izan genuen Erretentxu soziedadean. Euskararen Egunaren aitzakian, koadrilatxoa batu ginen babajanaren bueltan, eta bazkari eder askoa prestatu zigun Ivanek. Eskerrik asko!!

Datorren urtean gehiago… Tradizioa bihurtzen ari da, eta abenduaren 3aren bueltako barikuan bazkaltzeko ohitura eder hori mantentzekotan gara!

Hemen dituzue babajaneko argazki batzuk:

Euskararen aldarria egun baten ozenago entzuten bada ere urte osokoa denez, pausoz pauso guk ere administrazioan aurrera egingo dugu!

Amaitzeko, larunbat honetan Oihana Iguaran bertsolariak txapelketan kantatutako agur ederra uzten dizuet. Lotura honetan duzue bideoa, eta hemen, azpian, transkripzioa.

Mendez mende
ezpainetik ezpainera
pasa den horren lekuko,
hemen guztiok gera.
Hizkuntza pasa,
debekatuz eten ziguten arnasa,
baina hau da gure borroka
eta gure jolasa,
hor gaurko plaza

Irautea ez da dena
ospa dezagun garena

Euskara gara gu
ta kantuz dakargu
ez zedin kondaira hartan galdu

Bardoen lekua
bertsoak lehertua
festa hau da gure mendekua

Irautea ez da dena
ospa dezagun garena

Euskal Herri osora zabalduko da euskararen erabileran eragiteko egitasmoa

Atzo aurkeztu zuten jendaurrean Euskaraldia ekimena.

Hizkuntza ohiturei buelta bat emateko egitasmoa jarriko da abian 2018an. Azken bi urteotan hainbat herritan egin dituzten erronken bidea jarraituz, Euskal Herri osora zabalduko da ’11 egun euskaraz’ ekimena. 2018 osoan hizkuntza aktibazioaren inguruko formazioan eta girotzean lan egin ostean, 2018ko azaroaren 23tik abenduaren 3ra euskaraz bizitzeko erronka planteatuko da. Horretarako jarrera eta konpromiso zehatzak izango dituzten figura bi egongo dira herritarren artean: AHOBIZI-ak eta BELARRIPREST-ak.

Erronkarekin bat egin gura duten herritarrek Ahobizi edo Belarriprest izatea aukeratuko dute, eta hamaika egunez, figura horien txapa eroango dute soinean, besteekiko harremanetan denek jakin dezaten zer konpromiso hartu duten.

Durangon ere bai!
Durangon ere martxan jarriko da egitasmoa, eta abenduaren 1ean egingo da aurkezpena, Andra Mariako elizpean, 19:30ean. Karrika antzerki taldekoen laguntzarekin, umorea lagun azalduko dute zer den Euskaraldia.

Zer diozue, udal langileak animatuko gara?

 

Jaietako zapia kaleratu du GUKA euskaltzaleen bilguneak

Berton ditugu sanfaustoak, eta asteon jaietarako dituen asmoak plazaratu ditu Durangoko euskaltzaleen GUKA taldeak. AEK, Euskal Herrian Euskaraz, Ibaizabal Ikastola eta Berbaro Taldea biltzen ditu GUKAk. Urte osoan euskaraz bizitzeko aukerak sortzen egiten du lan, eta jaietan ere presentzia izaten du txosnagunean.

Aurten jaietarako zapia kaleratuko dute euskararen aldeko aldarria ikustarazteko; euro baten truke eskuratu ahal izango dira karpan bertan, eta dagoeneko salgai jarri dituzte AEKn, Berbaron, Ibaizabalen, Plateruenan eta Antonio´s tabernan. Horrez gain, Kurutziaga iturri alboko karpan jan-edanerako aukera eta musika eskaintza berezia eskainiko dutela azaldu dute. Euskal musika ipiniko dute DJ Koolek urriaren 11n eta DJ Elepuntok urriaren 21ean.

Bestalde, urtero legez, GUKAko karpan mezu ironiko eta umoretsudun txapak banatuko dituzte, doan. Hona hemen pasa den urteeetako txapa batzuen irudiak:

Durango ere izango da Zinemaldian, ‘Handia’ filmarekin

Igande honetan aurkeztuko dute Donostiako Zinemaldian Altzoko Handiaren istorioa kontatzen duen ‘Handia’ filma. Ikusmin handia sortu du pelikulak, eta Durangon bertan jende asko egongo da filma ikusteko irrikitan; izan ere, XIX.mendeko erraldoi haren azalean sartu den aktorea Eneko Sagardoy durangarra da, eta Durango bera ere agertuko da filmeko eszenetako batzuetan. Iazko maiatzean filmatu zituzten ‘Handia’-ko eszena batzuk Santa Ana plazaren inguruetan, eta hainbat durangar ibili ziren estra lanetan.

Gainera, Zinemaldiko Sail Ofizialean lehiatuko den hirugarren euskarazko filma izango da ‘Handia’.

Hemen duzue filmaren trailerra:

Durangon, iazko maiatzean filmazioan ateratako argazkiak:

Eta aste honetan, Eneko Sagardoi aktoreari Durangaldeko Anboto astekarian egin dioten elkarrizketarako lotura.